Zo bezien, column 3, ‘De rollen omgedraaid’

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Voor deze derde aflevering van de serie ‘Zo bezien’ heb ik Yvon laten kiezen tussen twee bijbelverhalen: het verhaal van de bedelaar Lazarus en de rijke man en het verhaal van de verloren zoon. Voor het eerste verhaal hield ik toch mijn hart vast: het is provocerend. Toch koos ze er voor. Ze liet zich provoceren.
Ongemakkelijk voel ik me, als ik het verhaal van Jezus hoor. Ik behoor namelijk, mondiaal gezien, bij de steenrijken. Ook nationaal gezien bevind ik me niet aan de onderkant van Nederland. ‘Per dag meer nemen dan je nodig hebt, is diefstal.’ Zei Sean Clayborne, een nogal radicale volgeling van Jezus. Nee, dat helpt! Ben ik niet alleen rijk ben ik ook nog dief! Ik ben de bad guy, daar helpt geen lieve moedertje aan. Heel veel nette christelijke mensen zijn ook rijkaards en dieven (in de ogen van Sean dan, en die van Jezus).

‘Geef aan wie iets van je vraagt, en keer je niet af van wie geld van je wil lenen. Verzamel voor jezelf geen schatten op aarde: mot en roest vreten ze weg en dieven breken in om ze te stelen. Verzamel schatten in de hemel, daar vreten mot noch roest ze weg, daar breken geen dieven in om ze te stelen. Waar je schat is, daar zal ook je hart zijn.’ Zomaar wat zinnen die aan Jezus worden toegeschreven.
‘Lazarus hoopt zijn maag te vullen met wat overschoot van de tafel van de rijke man; maar er kwamen alleen honden aanlopen, die zijn zweren likten.’ Weerzinwekkend beeld, ik zie het voor me. De rijkaard steekt geen vinger uit om ook maar iets te doen aan de erbarmelijke omstandigheden van de zieke bedelaar. Na hun beider overlijden zijn de rollen omgedraaid. Lazarus geniet van een hemels verblijf, de rijke man doorstaat helse kwellingen. ‘Stuur Lazarus, laat hem het topje van zijn vinger in het water dopen om mijn tong te verkoelen, want ik lijd pijn in deze vlammen.’ Zo? En sinds wanneer is Lazarus meneers slaafje? En sinds wanneer kijken we nu ineens wel naar elkaar om? Niks ervan! Nu vind Lazarus troost, maar lijd jij pijn. Je hebt je portie van het goede al op. Dat is een kwalijke ruil! Waar verdient hij dit aan? De rijkaard (voor hem is het blijkbaar te laat, dat ziet hij nu ook wel in) vreest voor zijn 5 broertjes, net zulke heerschappen. En opnieuw moet Lazarus de klus klaren. Hardleers type, die ex-rijkaard. Opnieuw krijgt hij nul op het rekest: ze weten wat hen te doen staat, het is hen een en ander maal duidelijk gemaakt, door Mozes en de profeten. En inderdaad, die hebben in niet mis te verstane bewoordingen duidelijk gemaakt dat je je iets aan hebt te trekken van de nood en behoeften van een ander, wie dan ook.

De lat ligt (te) hoog
Wat stelt je liefde voor God voor als je je naaste niet liefhebt als jezelf? Kijk, goed zijn voor elkaar omdat dat nu eenmaal zo hoort, daar gaat het hier niet over. Nadrukkelijk wordt God er bij betrokken. Als ik beweer dat ik er ‘eentje van God’ ben, dan zal dat hoe dan ook moeten blijken. En niet een heel klein beetje, maar radicaal. En dat lukt dus niet. Het is bij mij ‘eerst ik’, en dan degenen die me lief en dierbaar zijn (het hemd is nader dan de rok) en dan een poos niks, en dan pas de arme sloebers dezer aarde. ik schaam me diep, maar het is niet anders.

Hoe nu verder?
Jezus is geen doemdenker. Hij vertelt dit verhaal niet met wreed genoegen, zich in de handen wrijvend over het lot van rijkaards. Ik denk dat hij me wil raken, zodat ik toch echt nog verander. Dat zou het aanzien van deze aarde veranderen, de arme sloebers goed doen. Maar hoe? We zijn 20 eeuwen verder en slechts een piepklein deel van Jezus’ volgelingen doet het. Je hoeft er trouwens niet eens christen voor te zijn. Ik weet het ook niet. Maar ik wil er wel achter komen. En ik wil ook wel veranderen, mededeelzamer worden, guller, ruimhartiger. Ik ben er van overtuigd dat de verteller van het verhaal ook de sleutel in handen heeft om mij te veranderen. Anders zou Hij het nooit zo verteld hebben.
Het klinkt zo hulpeloos en gemakzuchtig, zo afhankelijk. Maar ik ken mezelf een beetje, ik bak er niks van, ook al haal ik het uit mijn tenen. Ik heb echt Inspiratie nodig. Al ben ik steenrijk, wat dat betreft ben ik straatarm. Jezus nodigt me uit om het bij Hem op te komen halen: ‘Vraag en er zal je gegeven worden, zoek en je zult vinden, klop en er zal voor je worden opengedaan. Want ieder die vraagt ontvangt, en wie zoekt vindt, en voor wie klopt zal worden opengedaan. Is er iemand onder jullie die zijn kind, als het om een brood vraagt, een steen zou geven? Of een slang, als het om een vis vraagt? Als jullie dus, ook al zijn jullie slecht, je kinderen al goede gaven schenken, hoeveel te meer zal jullie Vader in de hemel dan het goede geven aan wie Hem daarom vragen.’ Wat is het goede? Rijkdom? ik dacht het niet! Het is vooral bewogenheid, compassie, liefde, onbaatzuchtigheid. Het is dat waar Jezus zelf de personificatie van is.
Naschrift
Als je Jezus vraagt om een portie naastenliefde en dergelijke, zul je dat nooit op een comfortabele manier krijgen. Hij brengt je in een situatie waarin je naastenliefde moet gaan beoefenen. Je kunt er zeker van zijn dat het ‘lastig’ wordt. Maar niet onmogelijk. Hij stelt je in staat om boven jezelf uit te stijgen.

Yvon schreef haar column: http://www.izb.nl/verdieping/artikelen/zo-bezien-afl-3-de-wereld-tussen-de-gouden-stoel-en-de-eeuwige-vlammen

Advertenties

About this entry