Reis naar enkele Noord-Franse kathedralen

PICT0150

Laon – Senlis – Beauvais – Amiens

De data zijn gekozen: 19 tot en met 21 april. Ik hoop met een aantal belangstellenden een viertal kathedralen te bezoeken. Vooraf zal ik een avond beleggen waarop ik inga op de architectuur, de theologische ontwikkelingen die daaraan ten grondslag liggen. Ook zal ik aandacht geven aan de politieke maatschappelijke ontwikkelingen. Waarom staan er zoveel van die kathedralen op een kluitje? Waarom werden ze juist daar in betrekkelijk korte tijd gebouwd? Waar staan ze symbool voor? Dat soort vragen. Behandeling ervan zal onze blik ter plaatse scherpen en we zullen beter begrijpen wat ze zien. Ook aan andere culturele uitingen, zoals muziek, hoop ik aandacht te besteden.

Laon

De façade van de kathedraal wordt beschouwd als de eerste gotische gevel in Frankrijk. De stijl van de kathedraal is sober en robuust, typerend voor vroeg-gotisch. Gebouwd van 1155 tot 1235 is hij ouder dan de Notre-Dame in Parijs. Karakteristiek voor de Notre-Dame van Laon zijn de vele torens (oorspronkelijk zeven). Het idee stamt nog uit Romaanse tijd, de kerk lijkt eerder een bastion dan een bedehuis. In de loop van de tijd is de kerk uitgebreid, onder andere met 27 kapellen tussen de steunberen. De bewogen geschiedenis laat zich aflezen aan het gebouw. De architectuur van deze kerk is van grote invloed geweest op de vormgeving van andere Franse kathedralen.

Senlis

Ook de Notre-Dame van Senlis is een vroeg-gotische kathedraal. De bouw begon in 1151. Hij is bescheiden van afmetingen. In 1240 werd de kathedraal ingrijpend veranderd: de toren werd verhoogd. Het gebouw wordt beschouwd als een van de mooiste Franse voorbeelden van de gotiek. De toren, de portalen en de glazen dragen daartoe bij. Opmerkelijk bij deze kathedraal is, dat het koor langer is dan het schip. Ook hier is de absis omgeven door straalkapellen. Het geheel oogt complex.

Beauvais

Wie de Sint Pieter van Beauvais ziet, heeft te maken met een onvoltooide kathedraal. Bij de bouw was de aspiratie er de hoogste kathedraal ter wereld van te maken. Resultaat: het koor is een van de meest gewaagde gotische bouwwerken. Het schip is er nooit gekomen. Wel staat het restant van de Romaanse Notre-Dame-de-la-Basse-Oeuvre er nog. Opmerkelijk zijn de vensters (vanaf 1240). Beauvais is een voorbeeld van de latere flamboyante gotiek.

Amiens

Waardig sluitstuk van deze reis is de Notre-Dame van Amiens. De bouw begon 1220. Deze kathedraal begon met het schip en niet, zoals gebruikelijk, met het koor. De magistrale façade bevat drie beroemde portalen. Tijdens de 1e Wereldoorlog is de kerk goed beschermd en daardoor niet beschadigd. Bijzonder interessant is de Picardische kalender, medaillons met verschillende afbeeldingen. De kathedraal herbergt een labyrint.

Deze vier kathedralen zijn een gewogen keuze uit de vele die er te vinden zijn in het noorden van Frankrijk. Wel, als het wat wordt: er staan nog twee reizen op stapel…

April 2014: Reims – Troyes – Chalons-en-Champagne – Metz


About this entry