Selma Wijnberg, overlevende uit Sobibór

‘Ik denk dat de meeste Nederlanders het met mij eens zijn, als ik zeg dat er vlak na de oorlog niet goed is omgegaan met de slachtoffers van de oorlog.’ Dat zei Ab Klink, minister van VWS op 12 april 2010 in voormalig kamp Westerbork.

Inderdaad, te laat. Toch goed dat Ab Klink namens de Nederlandse regering excuses heeft aangeboden aan Selma Engel-Wijnberg. Zijn verontschuldigingen gaan over de periode vlak na de oorlog. De Nederlandse autoriteiten hebben toen de terugkerenden ronduit mensonwaardig behandeld. Ik citeer:

‘Van Liempt (schrijver van ‘Selma, de vrouw die Sobibor overleefe’) vond, bij dit onthutsende relaas van de vrouw die hij in Amerika een lang interview afnam, de ambtelijke correspondentie en daarbij ook nog een schrijven van de Zwolse politie waarin stond genoteerd dat Wijnberg van ‘niet-Arische’ afkomst was – een schrijven uit oktober 1945.’

Een ander citaat:

‘Toen een Zwolse politieagent gewaar werd dat de twee (Selma Wijnberg, Nederlandse en Chaim Engel, Pool) in Nederland voor de tweede keer waren getrouwd richtte hij zich tot Den Haag met de vraag of Selma, omdat ze in de echt was verbonden met een Poolse jood, eigenlijk ook niet als buitenlandse moest worden beschouwd en diende te worden uitgewezen.(!) Op veel compassie met betrekking tot de verschrikkingen die ze hadden meegemaakt in Sobibór, waar Chaim een belangrijke rol speelde bij de ontsnapping van een groep joden, hoefden de twee hoe dan ook niet te rekenen.’

Koningin Wilhelmina heeft de Nederlanders een heldenvolk genoemd. Dat bleek een mythe. De Protestantse Kerken waren de enige die in het begin van de bezetting protesteerden tegen de niet-Joodverklaring, de latere Ariërverklaring. Nederland heeft als bezet land het meest gecollaboreerd met de bezetter. Ook als het ging om de deportatie van de Joden. Ik waardeer de woorden van Klink. Ik vraag me ondertussen af of er ook iets gezegd kan worden over de opstelling van het Nederlandse volk tijdens de oorlog…

Ondertussen kan alleen een slachtoffer het verschil maken. Zij zou kunnen vergeven, zij zou verzoenende woorden kunnen uitspreken. We willen dat graag. We vinden dat we de misdaden van onze grootvaders van lieverlee maar eens moeten laten rusten. Daarom vragen we de laatste overlevenden nog maar eens om er een streep onder te zetten. Voor onze gemoedsrust.

De naam Selma, van scandinavische origine, zou ‘goddelijke beschermde’ betekenen. Het kan een afkorting zijn van Anselma, wat goddelijke bescherming’ betekent.

Advertenties

About this entry