Heilig Vormsel

Eergisteren bracht de postbode een uitnodiging. De kaart was gestuurd door een neef van me. Ik had hem al en poos niet gezien of gesproken. Hij nodigde me uit om in de paasnacht van 3 op 4 april aanwezig te zijn als hem het Heilig Vormsel bediend wordt. Hij schrijft: “Dit sacrament zal de Christelijke initiatie die in de Heilige doop (inmiddels 44 jaar geleden) is begonnen, voltooien. Een lang gekoesterde wens, om opgenomen te worden in de Moederkerk wordt dan vervuld.”
Het bericht ontroerde me. Net als ik is hij geboren en opgegroeid in een orthodox hervormd gereformeerd gezin. (Ik begrijp dat sommigen nu niet begrijpen wat dat precies is). Zijn en mijn grootvader was Hervormd predikant. We komen uit een familie die diep wortelt in de Protestantse traditie. Zijn zoektocht heeft hem duidelijk ergens anders gebracht. Ik voel me wel verwant met mijn neef: een mystieke inslag en bepaald niet kerkelijk enghartig. Ik durf hem wel een kenner van christelijk en kerkelijk Nederland te noemen.
Zijn stap verbaast me niet. Eerlijk gezegd zag ik het er wel van komen. Vorig jaar was hij met zijn broer in de abdij Sint Benedictusberg in Lemiers bij Vaals, Limburg. Ik was daar voor hem geweest. Het is het strengste mannenklooster in Nederland. Zelfs voor gasten is het regime zwaar. Dat had ik over hem ook vernomen: hij vond het te zwaar. Ik zie hem niet gauw intreden, maar wie weet…
Ik moet bekennen dat ik weinig thuis ben in de romeins katholieke traditie. Ik moest dan ook opzoeken wat de betekenis is van het Heilig vormsel. Nu weet ik dat het het tweede sacrament is. Zoals mijn neef schrijft wordt hiermee de opname in de kerk afgesloten of bevestigd. De doop was de eerste stap, het vormsel is de tweede. Het ritueel zelf houdt in dat de bisschop het voorhoofd van de vormeling aanraakt met geheiligde olie (het chrisma, dat hij op Witte Donderdag heeft gewijd) en daarbij een kruisteken maakt. Waarbij hij zegt: “Ontvang het zegel van de heilige Geest, de gave Gods”, waarop de gevormde antwoordt “Amen”
Na de vorming zal de eucharistie gevierd worden. De vormelingen zijn tezamen met hun ouders en peetouders uitgenodigd om onder twee gedaanten te communie te gaan. Ik zal als protestant niet worden geweerd, mijn geweten heeft het laatste woord.
Een ontroerend ritueel. Ik zal er zeker zijn!

Ondertussen heb ik heel wat om over na te denken. In de Romana wordt de Heilige Geest bemiddeld door de bisschop. Hoe gaat dat in ‘mijn’ kerk eigenlijk? Wij protestanten zijn meer doe-het-zelvers. Toetreden tot een geloofsgemeenschap is meer dan een administratieve handeling. Daar geeft dit ritueel wel blijk van. Protestanten doen het met de openbare belijdenis van het geloof. Ook een ritueel, maar meer met woorden, minder met handelingen. En de Heilige Geest? Hoe gaan we daar mee om in de protestantse geloofsgemeenschap? Begrijp me goed, voor mij hoeft niet alles voor eeuwig vastgelegd en door geestelijken te worden uitgevoerd. Maar als je niets regelt loop je de kans het te vergeten…
Mijn neef en ik hebben het een en ander te bespreken.


About this entry